Nội dung liên kết bạn vừa cung cấp là toàn văn Điều 1 Luật Đất đai năm 2024 quy định về "Phạm vi điều chỉnh":
- "Luật này quy định về chế độ sở hữu đất đai, quyền hạn và trách nhiệm của Nhà nước đại diện chủ sở hữu toàn dân về đất đai và thống nhất quản lý về đất đai, chế độ quản lý và sử dụng đất đai, quyền và nghĩa vụ của công dân, người sử dụng đất đối với đất đai thuộc lãnh thổ của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam."
Dưới góc độ lý luận pháp lý và tư duy hệ thống để đưa vào báo cáo nghiên cứu hoặc phục vụ ôn tập, Điều 1 tuy ngắn gọn nhưng chứa đựng bản chất cốt lõi của toàn bộ đạo luật này qua các tầng nội dung sau:
1. Phân rã cấu trúc phạm vi điều chỉnh
Điều 1 phân chia phạm vi điều chỉnh thành 4 nhóm quan hệ pháp lý nền tảng:
- Chế độ sở hữu đất đai: Khẳng định hình thức sở hữu (Sở hữu toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu) – đây là nguyên tắc tối cao quyết định toàn bộ các quy định kỹ thuật phía sau.
- Địa vị pháp lý của Nhà nước: Xác định song song hai vai trò: Đại diện chủ sở hữu toàn dân (quyền định đoạt tài sản) và Thống nhất quản lý về đất đai (quyền lực hành chính công).
- Chế độ quản lý và sử dụng đất đai: Các quy định mang tính động như quy hoạch, giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, giá đất, đăng ký biến động...
- Địa vị pháp lý của chủ thể sử dụng: Tách bạch rõ ràng giữa "Quyền và nghĩa vụ của công dân" (phạm vi rộng, quyền tiếp cận đất đai, quyền giám sát) và "Người sử dụng đất" (phạm vi hẹp, chủ thể trực tiếp nắm giữ quyền sử dụng cụ thể).
2. Điểm mới mang tính tư duy lập pháp: Sự xuất hiện của từ "Công dân"
Một chi tiết cực kỳ đắt giá mà bạn nên đưa vào phần lý luận của bài nghiên cứu:
- So với Luật Đất đai 2013: Luật cũ chỉ quy định quyền và nghĩa vụ của “người sử dụng đất”.
- Luật Đất đai 2024: Đã bổ sung cụm từ “công dân” vào phạm vi điều chỉnh.
- Ý nghĩa lý luận sâu sắc: Sự bổ sung này thể hiện tư duy lập pháp đổi mới, chuyển từ việc chỉ quản lý thực thể đang có đất sang bảo vệ quyền lợi căn bản của mọi người dân. Công dân dù chưa hoặc không được Nhà nước giao đất cụ thể vẫn có các quyền hiến định được Luật Đất đai bảo hộ (ví dụ: quyền tiếp cận thông tin đất đai, quyền tham gia ý kiến vào quy hoạch, quyền giám sát các cơ quan hành chính trong quản lý đất đai tại Điều 23, 24, 25 của Luật).
3. Không gian áp dụng (Phạm vi lãnh thổ)
- Cụm từ "đối với đất đai thuộc lãnh thổ của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam" khẳng định nguyên tắc chủ quyền tuyệt đối và tính đồng nhất pháp lý. Bất kể đất liền, hải đảo, vùng nội thủy hay lãnh hải (đất có mặt nước biển) thuộc chủ quyền Việt Nam đều chịu sự điều chỉnh của đạo luật này, tạo hành lang thống nhất để xử lý các vấn đề mới phát sinh như lấn biển, kinh tế biển.
Gợi ý định hướng đưa vào Báo cáo nghiên cứu:
Khi làm dày phần "Lý luận chung về pháp luật đất đai" hoặc "Chính sách đất đai", bạn có thể trích dẫn Điều 1 để lập luận rằng:
- Luật Đất đai 2024 không thuần túy là một đạo luật điều chỉnh các quan hệ kinh tế - kỹ thuật về tài sản, mà mang bản chất của một đạo luật dân sinh xã hội sâu sắc, nơi địa vị pháp lý của "Công dân" được nâng tầm ngang hàng với "Người sử dụng đất" để tối ưu hóa công cụ giám sát xã hội, phòng chống tham nhũng, trục lợi từ chính sách.
Nếu bạn muốn tiếp tục mổ xẻ Điều 2 (Đối tượng áp dụng) – nơi làm rõ cụ thể những ai sẽ chịu tác động trực tiếp bởi phạm vi điều chỉnh này (như điểm mới về người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài) – hãy gửi liên kết hoặc yêu cầu nhé!
.png)
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét